Phong Lan

tin tức

Lan Hồ Điệp–Cách trồng và chăm sóc









Đối với những người chơi lan chắc hẳn không ai là không biết đến lan Hồ Điệp, đây là loài có hoa nở đẹp, hoa lớn, bền, lâu tàn.

Lan Hồ Điệp có tên khoa học là Phalaenopsis. Giống lan này gồm có 21 loài phát sinh, là loài ưa nóng thường có nhiều ở những vùng như bán đảo Mã Lai, Indonesia, các tỉnh Đông Ấn Độ và Châu Úc.

Phong lan Hồ Điệp được khám phá ra từ năm 1750, là một trong nhưng giống lan đẹp, cuốn hoa ngắn được gom lại thành từng chùm đơn hay phân nhánh. Lá dài và những cánh hoa phẳng trải rộng, lá thường ngắn gần bằng hoa. Môi liên tục có góc trục kéo dài vì mang 1 điểm nhú nhỏ ở góc, phiến bên trái hướng lên trên một chút, phiến giữa trải nguyên vẹn hay có 2 phiến dài hẹp và có dĩa. Những bộ phận phụ có thể thay đổi như trụ bán nguyệt dày ở bên trên thẳng hay phơi cong.


Người phương Tây cho rằng, lan Hồ Điệp là một trong những loại lan thông dụng và rất dễ trồng, những người mới bắt đầu chơi lan cũng dễ dàng chăm sóc. Loài lan này tăng trưởng gọn chắc, dễ ra hoa, hoa nhiều màu sắc, có thể chịu được ánh sáng yếu. 

Nhưng ở Việt Nam thì đây là một trong những giống lan khó trồng nhất, dù là người trồng có kinh nghiệm. Ở Việt Nam không có loài lan Phalaenopsis Amabilis nhưng có 5 loại lan tương tự được biết đến là: Phalaenopsis Mamii, Phalaenopsis Gibbosa, Phlaenopsis Lobbi, Phalaenopsis Fuscata và Phalaenopsis Cornu-cervi.

Ở Việt Nam để có thể trồng và chăm sóc lan Hồ Điệp sinh trưởng và phát triển tốt thì đòi hỏi người chơi lan phải nắm được những kiến thức cơ bản, cũng như biết cách phòng trừ một số sâu bệnh thường xảy ra trên lan để chậu lan của bạn đẹp nhất. Trong bài viết dưới đây, chuyên trang http://phonglanonline.com sẽ hướng dẫn cho bạn một số kiến thức để trồng lan Hồ Điệp cho bạn tham khảo nhé!

1. Nhiệt độ và độ ẩm
Hồ Điệp là loài lan của vùng nhiệt đới, quá trình sinh trưởng và phát triển của chúng chịu ảnh hưởng của 2 mùa nắng mưa một cách rõ rệt. Lan Hồ Điệp chỉ xuất hiện ở những vùng rừng ẩm hay ven suối.

Đối với lan Hồ Điệp thì không có mùa nghỉ, do không có sự biến động đáng kể  giữa mùa mưa và mùa khô ở nơi lan này sinh sống, mặc dù có sự bất lợi về thời tiết vào mùa khô. Vào mùa mưa lan Hồ Điệp có thể tăng trưởng chậm hơn một chút trong điều kiện tự nhiên, nhiệt độ tối thiểu từ 22-25 độ C vào ban ngày và 18 độ C vào ban đêm.


Lan Hồ Điệp có khả năng chiệu nóng tốt hơn những loài lan khác, do vậy loài này có thể tăng trưởng khá tốt ở những nơi có nhiệt độ tối đa 53 độ C vào ban ngày và 25 độ C vào ban đêm. Nhiệt độ tối thiểu của ngày và đêm là các giới hạn quan trọng của lan Hồ Điệp.

 Về độ ẩm tối thiểu của lan Hồ Điệp là 60%, với điều kiện này thì lan Hồ Điệp hoàn toàn có thể phát triển tốt ở nước ta, và đây là ẩm độ thấp nhất trong những ngày khô ở nước ta.

2. Ánh sáng
Lượng ánh sáng cần thiết để trồng lan Hồ Điệp là từ 5.000 -15.000 1m/m2, ánh sáng hữu hiệu nhất là khoảng 30%. Vì vậy, người trồng lan Hồ Điệp cần lưu ý làm làm giàn che có độ che sáng 70% là thích hợp nhất. Có thể nói, đây là loài lan duy nhất có thể chịu được ánh sáng yếu nhưng thực tế nhu cầu về ánh sáng của chúng lại cao hơn rất nhiều. Vì vây, bạn không nên đặt chúng vào chỗ quá râm vì ánh sáng rất cần thiết cho sự sinh trưởng và trổ hoa.

Ở lan Hồ Điệp có một số điểm đặc biệt mà bạn cần phải lưu ý đó là: lá lan Hồ Điệp có màu xanh đậm nhưng chưa chắc chúng phát triển tốt và thích hợp cho sự ra hoa, bên cạnh nếu trồng lan trong điều kiện không có ánh sáng thì khả năng kháng bệnh sẽ kém hơn. Nếu lan Hồ Điệp được đặt ở nơi có ánh sáng khuếch tán vừa phải thì lá có màu xanh, còn nơi có ánh sáng nhẹ thì lá có màu vàng là tốt nhất.

Riêng ở Việt Nam lan Hồ Điệp được trồng dưới ánh sáng 12 giờ, trong đó khoảng từ 1-2 giờ là cây nhận ánh sáng trực tiếp, cây sẽ phát triển tốt hơn. Lan Hồ Điệp rất hiếm khi chết vì nắng, trì trường hợp bạn để lan dưới ánh nắng trực tiếp suốt quang kỳ 12 giờ. Đây cũng là nguyên nhân khiến loài lan này dễ bị sâu bệnh và virut.

Để lan Hồ Điệp phát triển tốt nhất bạn nên tạo cho lan Hồ Điệp một ánh sáng khuếch tán. Các loại toan nhựa hay vải lưới ni lông thưa 10 được dùng với mục đích tiêu khiển để có thể treo chúng ở hiên nhà hay mái hiên.


3. Tưới nước
Lan Hồ Điệp là loài đơn thân, không có giả hành nên Hồ Điệp không có khả năng dự trữ nước, lá khá lớn và diện tích bốc hơi cũng nhiều hơn các loài hoa phong lan khác, lan Hồ Điệp không có mùa nghỉ nên bạn phải tưới nước suốt năm. Vào mùa mưa thì bạn tưới chúng 2 lần/ ngày trừ những ngày có mưa ( 1 lần vào lúc 3 giờ sáng và 1 lần lúc 3 giờ chiều), mục đích tưới như vậy là nhằm đảo bảo cho cây được khô ráo khi trời tối, nếu đọng nước ở nách lá suốt đem có thể gây thối rữa. Mùa nắng thì bạn tưới lan 3 lần/ ngày nhé.

Điều kiện để cây thoát nước là tối quan trọng, vì lan Hồ Điệp không thể chịu được nước lắng đọng nhất là vào ban đêm. Cách tốt nhất là bạn nên pha Dithane M45 Maned, Captan vào trong nước rồi tưới 3 lần/ ngày. Lan Hồ Điệp có giá thể và nước tưới pH thấp nên bạn phải dùng axit photphoric để làm giảm pH của nước.

Ở Việt Nam lan Hồ Điệp tăng trưởng mạnh hơn vào mùa mưa, nhưng chúng cũng có thể chết do những hạt mưa quá nặng. Do đó, để tránh tình trạng trên bạn nên dùng mái che bằng tôn nhựa cho lan, không những có thể loại trừ được những cơn mưa có thể ảnh hưởng đến phong lan mà còn thích hợp cho sự phát triển của lan Hồ Điệp vào mùa khô.

Vào mùa khô bạn nên duy trì lượng nước tưới đều đặn như mùa mưa để cây có thể phát triển liên tục. Nếu thấy cây có biểu hiện ủ rũ, thiếu nước bạn nên chuyên cây đến vị trí khác hoặc tăng số lần tưới lên. Theo kkinh nghiệm thì một lần tưới giữa trưa rất thích hợp cho sự phát triển của lan Hồ Điệp.

4. Bón phân
Bón phân là hình thức cung cấp dưỡng chất cho cây phát triển. Đối với lan Hồ Điệp thì cần được bón phân suốt năm theo định kỳ 2 tuần/ 1 lần. Nếu có phân Stewart màu xanh thì bạn nên tưới định kỳ suốt cả năm. Hàm lượng mỗi lần dùng là 1 muỗng cà phê cho 4 lít nước.

Theo kinh nghiệm của những nhà trồng lan thì nên bón phân khoảng hơn 1 tuần/ lần với hàm lượng giảm đi một nửa. Bạn nên tưới loãng trong nhiều lần sẽ giúp cho sự hấp thụ của rễ tốt hơn, vì bản thân lan Hồ Điệp không dự trưc được chất dinh dưỡng.

Ngoài ra, bạn có thể sử dụng phân bón hữu cơ hỗn hợp với nồng độ loãng, pha thêm thuốc ngừa nấm và tưới với phân vô cơ trên. Bạn cũng có thể dùng một số loại kích tố để gây mọc rễ như: 2,4D, ANA.


5. Sự thông gió
Đặc điểm của lan Hồ Điệp là cần sự thông gió, đây cũng là những nguyên nhân dẫn đến các bệnh thối rữa thường gặp ở những loài lan này. Sự thông gió càng lớn thì cây ít bệnh  vì nó giúp cây khô ráo sau khi tưới. Tuy nhiên, chế độ thông gió cũng nên vừa phải, vì gió quá mạnh có thể làm cây mất nước và chuồn lá.

Tùy vào nơi trồng và tốc độ thông gió mà bạn chọn cấu tạo giá thể cho phù hợp. Cách trồng lan Hồ Điệp cũng tương tự như trồng những loài đơn thân khác như: vanda, Rhynchostylylis,…Nếu có gió giật cấp 6 trở lên thì giá thể phải bịt kín để hạn chế lượng nước bốc hơi ra quá lớn. Ngược lại, giá thể phải có lỗ thoáng để không xuất hiện những mầm bệnh gây hại cho lan.

6. Chậu, giá thể và cách trồng
Chậu trồng lan phải thật sạch, không có bất kỳ dấu hiệu của sâu bệnh, theo kinh nghiệm thì nhiều người thường dùng các loại than, gạch và dớn để làm giá thể cho lan Hồ Điệp. Chu kỳ 2 năm 1 lần bạn nên thay chậu cho lan, cây càng lớn thì càng rút ngắn thời gian thay chậu lại. Một số biểu hiện bạn cần phải thay chậu ngay đó là: Kích thước mất cân đối giữa chậu và cây, chậu bị bể, giá thể bị hư hao,…

Bạn lưu ý khi thay chậu thì cây phải được buộc chặt và tưới ngay bằng dung dịch B1 + ANA, sau đó bạn để cây vào vị trí bình thường rồi mới đặt vào giá thể chậu.



7. Nhân giống cho lan Hồ Điệp
Nhân giống lan Hồ Điệp có thể thực hiện bằng 3 phương pháp sau:

+ Phương pháp cơ học
Đây được xem là phương pháp đơn giản, dễ làm nhất. Cách thực hiện như sau: Khi cây đạt kích thước như mong muốn thì bạn cắt ngọn với 1 ít rễ như kích thước mong muốn. Sau đó, bạn đem một ít rễ cây trồng vào chậu mới, phần gốc còn lại sau một thời gian sẽ mọc lên những chồi non mới. Bạn lưu ý nên cắt cành bằng kéo đã qua khử trùng, sau đó trét vadolin có trộn Zined, sơn hay vôi vào vết cắt để tránh bị nhiễm trùng. Sau đó bạn thực hiện các bước như thay chậu vậy.

+ Phương pháp kích thích tố
Phương pháp này cũng mang lại hiệu quả cao, bạn dùng một số dung dịch kích thích tố pha sẵn tiến hàng phun sương vào lá và rễ, chỉ một tháng sau có dấu hiệu mọc chồi. Bạn có thể phân 2 lần cách nhau 5 ngày sẽ có kết quả chắc chắn, dung dịch được dùng là loại Cytokinin với nồng độ 5 phần triệu.

+ Phương pháp lai tạo hoa trên phát hoa cũ
Sau khi lan Hồ Điệp trổ hoa xong, bạn cắt bỏ phần ngọn của phát hoa chỉ chừa lại từ 3-4 mắt phía gốc rồi bôi Lanolin Amino – purine. Sau 4-5 tuần lễ thì cây con sẽ lớn dần, lúc này có thể cắt bỏ phát hoa và đem cây con trồng trong chậu.

8. Sâu bệnh và những vấn đề khác
Lan Hồ Điệp cũng thường xuyên gặp những vấn đền sâu bệnh nhất định, trong số đó thường gặp nhất là bệnh thối rữa xuất hiện trên cây. Vì vậy, người trồng lan phải có biện pháp kịp thời để khắc phục bệnh tránh làm ảnh hưởng đến cây.

Nếu thấy lá và rễ bị thối thì bạn dùng dao hoặc kéo cắt phần bệnh đi, nếu có thể thì bạn cắt bỏ nguyên cả lá và rễ. Vết cắt cần phải được khử trùng bằng Vadolin và Zined, nên cách ly nhanh chóng cây mắc bệnh, vì chúng có thể lây lan cho những cây khác rất nhanh chóng.

Lan Hồ Điệp có thể bị một số loài côn trùng cắn phá như: mạc, rệp nhỏ mà mắt thường không nhìn thấy được. Nếu quan sát và thấy trên mặt lá có những biểu hiện như: xuất hiện lốm đốm màu gỉ sét, sần sùi mặt trên và dưới thì lan ủa bạn đã bị côn trùng cắn phá, và cũng khá nhiều người bị nhầm lẫn là bị virut.

Ngoài ra, còn có một số loài rệp đốm, vảy u với kích thước lớn cũng gây ra những hậu quả đáng kể trên lan. Để phòng trừ bạn có thể dùng Serpa với nồng độ nửa muỗng canh cho 4 lít nước, hoặc bạn tưới nước trà pha loãng cho lan Hồ Điệp mỗi ngày, cách này vừa giúp kích thích lan phát triển, mà còn có tác dụng diệt khuẩn, và các mầm bệnh khác có thể xảy ra trên lan.

T.H

«  1 2 3 4 5  ...  »